کلر چیست و انواع آن و موارد مصرف کلر کدامند؟

کلر جامد

کلر چیست؟

کلر  عنصری با عدد اتمی 17 است.  این عنصر را باید در ردیف گازهای کشنده و سمی به شمار آورد . حتی در طول جنگ جهانی هم از آن استفاده می شده است. جرم اتمی کلر 453/13 گرم بر مول بوده و دانشمندی به نام کارل ویلهلم شیله آن را در سال 1774 کشف کرد. در طبیعت کلر را به صورت ترکیب شده با اجسام دیگر می توان یافت برای مثال نمک طعام را در نظر بگیرید که حاوی کلر و سدیم می باشد.

آیا در طول تابستان وقت زیادی را در استخر می گذرانید؟ در این صورت ، ممکن است متوجه شوید که پوست شما بعد از چند ساعت ماندن در استخر بسیار خشک می شود. اگر مدت طولانی در آنجا باشید ، ممکن است چشمان شما قرمز  شده و تحریک شود . چرا این اتفاق می افتد؟ دلیلش این است که در آب استخر به میزان لازم از این ماده وجود دارد تا  آب را برای شما تازه و بدون باکتری نگه دارد.

. با الکترولیز محلول حاوی کلرید سدیم می توان به تولید کلر پرداخت، این ماده در خود اکسیژن دارد. کارل ویلهلم همان اوایل که این ماده را کشف کرد پی به وجود اکسیژن در کلر برد. از دیگر موادی که در ساختار آن می توان این ماده را یافت می توان به سلولیت و کارنالیت اشاره کرد. کلر خالص به صورت گاز وجود دارد.

کلر یک عنصر شیمیایی است . این عنصر شیمیایی یکی از رایج ترین مواد موجود در کره زمین  به شمار می رود . این ماده به صورت گاز بسیار نادر یافت می شود.  شکل گاز آن رنگ  زرد و سبز را به خود می گیرد. گاز کلر خالص  بسیار سمی است . حتی می تواند کشنده باشد. در حقیقت ، بسیاری از کشورها در طول جنگ از گاز کلر به عنوان سلاح استفاده کرده اند.

هنگام ترکیب با عناصر دیگر ، این ماده می تواند کاملاً بی خطر باشد. آیا تا به حال غذای خود را با کلر خورده اید! باید بگوییم بله شما هر روز آن را مصرف می کنید. ترکیب این ماده  با سدیم باعث کلرید سدیم می شود. این نام علمی نمک طعام است که ما هر روز سر سفره از آن استفاده می کنیم.

این ماده  ماده ای است که در بسیاری از محصولات وجود دارد. به دلیل توانایی بالای سفید کنندگی و ضد عفونی کنندگی آن ، در بسیاری از مواد شوینده و تمیز کننده استفاده می شود. به همین دلیل از این ماده  در استخرها استفاده می شود. در آب استخر ، این ماده  باکتری ها را از بین می برد و آب را تمیز نگه می دارد.

قرص کلر جامد
قرص کلر جامد

موارد مصرف کلر و مشاغلی که به کلر نیاز دارند کدامند؟

کلر ماده ای است که بیشترین کاربرد را در تولید مواد گندزدا و میکروب کش ها دارد. به وسیله این ماده که در شکل های مختلف جامد ، مایع و گاز موجود است می توان به گندزدایی و از بین بردن میکروب ها و باکتری ها اقدام نمود. برای مثال برای  تصفیه آب آشامیدنی در بیشتر کشور ها از این ماده  استفاده می شود. برای از بین بردن میکروب های بیماری زای آب آشامیدنی و قابل شرب کردن آب کافی است که در هر 1000000 سانتی متر مکعب آب به میزان 4- 5 سانتی متر مکعب کلر مایع ترکیب کنیم .

همچنین از دیگر موارد استفاده از کلر در مشاغل مربوط به گندزدایی و سفید کننده ها است. در تولید مواد شوینده و نیز در گاز خردل مقادیری از این ماده  وجود دارد. از جمله موارد و محصولات و همچنین مشاغلی که این ماده کاربرد دارد می توان به تولید مواد ضد عفونی کننده ، در مواد غذایی ، در تولید محصولات گوناگون کاغذی ، در رنگ ها ، حشره کش های مختلف ، در ساخت پلاستیک ، فرآورده های گوناگون نفتی در حلال ها  و منسوجات و داروها هم از این ماده  استفاده می شود.

در تولید لاستیک مصنوعی و در ترکیبات آلی از این ماده  به عنوان عاملی بسیار مهم برای اکسید کنندگی استفاده میشود و می تواند جایگزین مناسبی برای هیدروژن در ترکیبات آلی به شمار رود. در ادامه به بیان برخی دیگر از کاربردهای  این ماده  در صنایع و مشاغل گوناگون می پردازیم:

کاربرد در ساختمان و ساخت و ساز

عایق پلاستیکی فوم ، با استفاده از عنصر شیمیایی کلر تولید می شود ، این کار باعث افزایش راندمان انرژی سیستم های گرمایشی منزل و تهویه هوا ، کاهش مبلغ صورتحساب  و حفظ منابع طبیعی می شود. پنل ها و ورق های   وینیل با راندمان انرژی باعث کاهش هزینه های گرمایشی و سرمایشی و انتشار گازهای گلخانه ای می شوند. تحقیقات نشان می دهد که تولید ورق های وینیل  به یک سوم انرژی مورد نیاز برای تولید پنجره های آلومینیومی نیاز دارد. و عنصر شیمیایی کلر حتی با کمک به تولید رنگ های بادوام در زیبایی هر اتاق خانه شما نقش دارد.

دفاع و اجرای قانون

از کلر حتی برای تولید جلیقه های مقاوم در برابر گلوله که توسط سربازان و افسران پلیس پوشیده می شود ، استفاده می شود. از  این ماده  نیز برای تولید چتر نجات و عینک دید در شب و همچنین سایبان های کابین خلبان و فناوری های هدایت موشک استفاده می شود.

از این ماده برای  تمیز نگه داشتن آب و استخرها کمک می کند. قبل از اینکه کشورهای مختلف جهان  به طور مرتب ضد عفونی کردن و تمیز کردن  آب آشامیدنی را با  ضد عفونی کننده های مبتنی بر کلر را آغاز کنند ، سالانه هزاران نفر در اثر بیماری های ناشی از آب مانند وبا ، تب حصبه  و هپاتیت جان خود را از دست می دادند .

ضد عفونی کننده خانگی

از  این ماده  برای تولید سفید کننده خانگی استفاده می شود ، که لباس ها را سفیدتر و ضد عفونی می کند و باعث تمیزی و ضد عفونی  سطوح آشپزخانه و حمام می شود.  محلول های سفید کننده و آب رقیق شده به ویژه در کشتن میکروب هایی که ممکن است در سطوح مختلف در خانه  وجود داشته باشد باعث می شود که افراد بیمار شوند. مخصوصا این روزها که با ویروس کرونا دست و پنجه نرم می کنیم استفاده از این ماده برای ضد عفونی کردن سطوح منازل می تواند تاثیر زیادی در پیشگیری و گسترش ویروس کرونا داشته باشد . همچنین برای ضد عفونی کردن سطوح از ویروس های  آنفلوانزای فصلی نیز موثر هستند.

استفاده از کلر در مراقبت های بهداشتی و دارویی

از کلر برای تولید داروهای وابسته به ما بسیار مهم است ، از جمله بعضی از آنها به کاهش کلسترول ، کنترل درد آرتریت و تسکین علائم آلرژی کمک می کنند. محصولات شیمیایی  این ماده  را می توان در وسایل پزشکی و بخیه های جراحی نیز یافت. از  نیز برای تولید لنزهای تماسی ، عینک ایمنی و استنشاق های تنفسی استفاده می شود.

استفاده از کلر در حمل و نقل

کلر در هواپیماها ، قطارها ، اتومبیل ها و قایق ها ، در ساخت کوسن های صندلی ، ضربه گیر ، مایع ترمز و کیسه های هوا استفاده می شود که به ایمنی و راحتی مسافران کمک می کند. همچنین در ساخت پنجره های مقاوم در برابر خرد ، سیم و کابل ، بدنه های فلزی و سیستم های ناوبری استفاده می شود.

بسته بندی کلر جامد
بسته بندی کلر جامد

پرکلرین یا کلر جامد چیست؟

پرکلرین که به آن هیپوکلریت کلسیم یا کلر جامد نیز می گویند ماده ای است با خاصیت بسیار بالای گندزدایی و به رنگ سفید که می تواند برای ضد عفونی کردن سبزی ها ، میوه ها ، آب آشامیدنی و همچنین برای پاکیزه کردن توالت ، حمام و دیگر محل های آلوده به میکروب و ویروس ها به کار برده شود. این ماده که با فرمول  Ca(OCl)2 شناخته می شود را می توان در بازار با درجه خلوص 60 – 70 درصد پیدا کرد.

با استفاده از کلر جامد در پیشگیری از بسیاری از بیماری ها مانند وبا و دیگر بیماری ها می توانیم بسیار موفق عمل کنیم. چون که این بیماری ها از طریق سبزی ، میوه و آب آلوده گسترش می یابند با ضد عفونی کردن این مواد غذایی و آشامیدنی با  این ماده  جامد می توان به پیشگیری از بروز این بیماری های کمک کرد.

چگونه می توان کلر را به شکل مایع تبدیل کرد؟

کلر را به دو راه می توان به صورت مایع درآورد:

برای تبدیل این ماده به حالت مایع دو روش وجود دارد. روش اول تبرید و روش دوم عمل تراکم. در روش تبرید آن را در برودت بسیار بالا قرار می دهیم و در روش تراکم آن را با استفاده از روش هایی بسیار فشرده می کنیم و به مایع تبدیل می نماییم  حمل و جابجایی مایع در داخل استوانه های آهنی یا تانکرهای مخصوص انجام می شود.

کلر مایع(Cl2)
کلر مایع

تفاوت کلر مایع و جامد در چیست؟

کلر را می توان به سه حالت مایع ، گاز و جامد یافت.  این ماده در بسته بندی خاصی در بازار عرضه می شوند. نوع جامد آن به صورت پودری سفید رنگ بوده و به محض استشمام آن بوی  این ماده  به خوبی حس می شود. کلر جامد اگر در آب حل شود به میزان کمی از آن در آب ته نشین خواهد شد. اما کلر مایع دارای رنگ زرد رو به سبز دارد و بوی آن هم کاملاً قابل شناسایی است. نوع گازی  این ماده  نیز معمولاً در بازار به صورت کپسول وجود دارد. از کلر جامد می توان برای ضد عفونی کردن آب استخر ها  ، آب آشامیدنی، در بیمارستان ها و به عنوان سفید کننده استفاده نمود. دانه های این ماده به صورت جامد بین 0.5 تا 3 میلی متر هستند . کلر جامد را با فرمول شیمیایی Ca(ClO)2 می شناسند.

نوع مایع دارای وزن 1.5 گرم بر سانتی متر مکعب دارد و از حلالیت بسیار کمی در آب برخوردار می باشد.فرمول شیمیایی کلر مایع CL2 است. در تولید حشره کش ها ، ضد عفونی آب و فاضلاب ، در صنایع مختلف نساجی ، کاغذ سازی ، در تولید سموم دفع آفات نباتی و تولید کربنات کلر از نوع مایع استفاده می شود.

قیمت کلر مایع از نوع جامد ارزان تر بوده و استفاده از آن در آب باعث می شود که برای خنثی کردن میزان PH بالای آب آشامیدنی مجبور می شویم که از اسید بیشتری استفاده کنیم اما اگر از نوع جامد برای ضد عفونی آب آشامیدنی استفاده کنیم باعث می شود که این کارساده تر و راحت تر باشد زیرا PH کمتری دارد.

انواع بسته بندی کلر جامد و مایع

هر کدام از انواع کلر جامد، مایع و گاز در بسته بندی های مخصوص به بازار عرضه می شوند . کلرهای جامد را در بشکه های پلی اتیلن نگهداری می کنند. بشکه هایی به وزن 5 – 10- 25 یا 45 کیلوگرمی . به منظور صادرات نیز این بشکه ها را می توان در بسته بندی هایی به صورت پالت ، شیرینگ و تسمه کشی قرار داد.

برای نگهداری کلر به حالت گاز  از سیلندرهای استاندارد که معمولاً دارای ظرفیت 40 یا 60 یا کیلوگرم دارند می توان استفاده نمود.  برای نگهداری و بسته بندی کلر در حالت مایع از سیلندرهای 400 و 800 کیلوگرمی استفاده می شود. رنگ این سیلندرها به خاطر سمی بودن  به رنگ زرد است.

خرید کلر جامد

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *